Μύθοι για την ύπνωση: τι αληθεύει και τι όχι
Επτά μύθοι που γεννήθηκαν στις ταινίες και στα σόου, και τι ισχύει πραγματικά στη συνεδρία υπνοθεραπείας.
Οι περισσότεροι μύθοι για την ύπνωση δεν προέρχονται από τη θεραπευτική πράξη, αλλά από ταινίες, κινούμενα σχέδια και σκηνικά σόου. Στην πραγματικότητα, η ύπνωση είναι μια φυσική κατάσταση εστιασμένης προσοχής και χαλάρωσης, στην οποία μένετε σε επίγνωση και διατηρείτε τα όριά σας. Παρακάτω θα δείτε επτά από τις πιο διαδεδομένες εικόνες της ποπ κουλτούρας και τι ισχύει για την καθεμία.
Η ύπνωση είναι ένα από τα πιο παρεξηγημένα φαινόμενα στη μαζική κουλτούρα. Τα σόου της τηλεόρασης και οι παλιότερες ταινίες έχουν χτίσει μια εικόνα που έχει λίγη σχέση με αυτό που γίνεται πραγματικά σε μια συνεδρία υπνοθεραπείας. Ας δούμε τους μύθους έναν έναν.
Μύθος 1: «Το ρολόι που κουνιέται και τα μάτια που κλείνουν βαριά»
Το ρολόι τσέπης, η σπείρα που γυρίζει και η φράση «νυστάζετε… νυστάζετε…» είναι σήμα κατατεθέν του κινηματογράφου. Στη συνεδρία δεν χρειάζεται κανένα αντικείμενο. Η καθοδήγηση γίνεται κυρίως με τη φωνή, την αναπνοή και την εστίαση της προσοχής σας.
Ούτε «κοιμάστε». Η λέξη «ύπνωση» μπορεί να μπερδεύει, όμως η εμπειρία είναι πιο κοντά σε μια κατάσταση βαθιάς χαλάρωσης με συγκέντρωση, όπως όταν είστε «μέσα» σε ένα βιβλίο ή μια ταινία και χάνετε λίγο την αίσθηση του χρόνου.
Μύθος 2: «Ο υπνωτιστής ελέγχει το μυαλό σας»
Στις ταινίες, ο υπνωτιστής δίνει μια εντολή και ο άλλος την εκτελεί σαν μαριονέτα. Στην πραγματικότητα δεν χάνετε τον έλεγχο. Μένετε σε επίγνωση, ακούτε τη φωνή του θεραπευτή, αναγνωρίζετε τις σκέψεις σας και έχετε πάντα τη δυνατότητα να ζητήσετε διάλειμμα ή να σταματήσετε.
Η συνεργασία είναι προϋπόθεση, δεν είναι κάτι που σας «γίνεται». Ο λόγος γίνεται σαφής όταν δείτε πώς εξελίσσεται πραγματικά μια συνεδρία υπνοθεραπείας, όπου κάθε βήμα προϋποθέτει τη δική σας συμμετοχή.
Μύθος 3: «Μόνο οι αδύναμοι ή οι εύπιστοι υπνωτίζονται»
Η εικόνα του «εύκολου θύματος» είναι από τους πιο άδικους μύθους. Η ικανότητα να εστιάζετε και να αφήνεστε στη φαντασία σας δεν είναι αδυναμία χαρακτήρα. Είναι μια φυσική ικανότητα που έχουμε όλοι, σε διαφορετικό βαθμό.
Με σωστή καθοδήγηση, η υπνοθεραπεία είναι προσβάσιμη στους περισσότερους ανθρώπους. Η διάθεση να συνεργαστείτε μετράει πολύ περισσότερο από το αν θεωρείτε τον εαυτό σας «επιρρεπή».
Μύθος 4: «Μπορεί να μην ξυπνήσω»
Σε κάποιες ταινίες ο ήρωας μένει «κλειδωμένος» σε έκσταση μέχρι να βρεθεί η σωστή λέξη. Αυτό δεν συμβαίνει. Δεν μπορείτε να «κολλήσετε» σε ύπνωση· αν η καθοδήγηση σταματήσει, απλώς επιστρέφετε στη συνηθισμένη σας εγρήγορση, ή το πολύ αποκοιμιέστε για λίγο και ξυπνάτε φυσιολογικά. Το εξηγώ πιο αναλυτικά στο άρθρο είναι ασφαλής η ύπνωση.
Ούτε ξυπνάτε χωρίς να θυμάστε τι έγινε. Οι περισσότεροι θυμούνται καθαρά τη συνεδρία. Σε σπάνιες περιπτώσεις κάποιες λεπτομέρειες θαμπώνουν, όπως συμβαίνει με τα όνειρα, αλλά δεν είναι ο κανόνας.
Μύθος 5: «Θα πω μυστικά ή θα κάνω κάτι που δεν θέλω»
Ο «ορός της αλήθειας» είναι αγαπημένο εύρημα των σεναρίων. Η ύπνωση όμως δεν σας κάνει να αποκαλύψετε ό,τι δεν θέλετε. Σε κατάσταση υπνοθεραπείας τα εσωτερικά σας όρια παραμένουν. Αν κάποια πρόταση δεν ταιριάζει στις δικές σας αξίες, απλώς δεν θα την ακολουθήσετε.
Μιλάτε όσο και όταν θέλετε. Αν ένα θέμα δεν είναι για εκείνη τη στιγμή, το αφήνουμε.
Μύθος 6: «Είναι κάτι μεταφυσικό ή μαγικό»
Η ύπνωση συχνά παρουσιάζεται δίπλα σε μέντιουμ, κρυστάλλους και «ενέργειες». Δεν έχει καμία σχέση με τα παραπάνω. Δεν υπάρχει κάποια ιδιαίτερη δύναμη του θεραπευτή, ούτε επικοινωνία με κάτι έξω από εσάς.
Πρόκειται για μια κατάσταση της προσοχής που χρησιμοποιείται με συγκεκριμένο, κατανοητό τρόπο, πάνω σε στόχους που θέτετε εσείς. Ό,τι γίνεται στη συνεδρία μπορεί να σας εξηγηθεί με απλά λόγια.
Μύθος 7: «Είναι ψυχαγωγία, όπως στα σόου»
Η stage hypnosis είναι θέαμα. Η κλινική υπνοθεραπεία είναι θεραπευτική προσέγγιση με συγκεκριμένο πλαίσιο, συμφωνημένο στόχο και σεβασμό στον ρυθμό σας. Δεν έχουν σχέση μεταξύ τους. Το πώς η ύπνωση πέρασε από τις δημόσιες επιδείξεις στα νοσοκομεία το περιγράφω στην ιστορία της υπνοθεραπείας.
Στη σκηνή, ο σκοπός είναι το γέλιο του κοινού. Στη συνεδρία, ο σκοπός είστε εσείς: τι σας δυσκολεύει, τι θέλετε να αλλάξει και με ποιον ρυθμό.
Και δύο παρανοήσεις που δεν έρχονται από την οθόνη
Πέρα από την ποπ κουλτούρα, υπάρχουν δύο ακόμη πεποιθήσεις που ακούω συχνά:
- «Δουλεύει σε μία συνεδρία για όλα». Κάθε θέμα έχει τον δικό του ρυθμό, είτε πρόκειται για υπνοθεραπεία για διακοπή καπνίσματος, είτε για αλλαγή της σχέσης με το φαγητό, είτε για άγχος και αυτοεκτίμηση. Ο αριθμός των συνεδριών καθορίζεται εξατομικευμένα βάσει των αναγκών σας και της πορείας μας.
- «Είναι αντικατάσταση γιατρού ή ψυχολόγου». Όχι. Η υπνοθεραπεία είναι συμπληρωματική προσέγγιση. Σε σοβαρά ή έντονα συμπτώματα η συνεργασία με ειδικό ψυχικής υγείας είναι κρίσιμη. Δείτε πότε χρειάζεται ειδικός ψυχικής υγείας.
Γιατί έχει σημασία να ξεχωρίζουμε τον μύθο από την πραγματικότητα;
Οι μύθοι δεν είναι αθώοι. Κρατούν μακριά ανθρώπους που θα μπορούσαν να ωφεληθούν, επειδή φοβούνται ότι θα γελοιοποιηθούν ή θα χάσουν τον έλεγχο. Και δημιουργούν μη ρεαλιστικές προσδοκίες σε όσους περιμένουν ένα «μαγικό κουμπί».
Η πραγματική εικόνα είναι πιο ήσυχη και πιο ανθρώπινη: μια συζήτηση, ένας κοινός στόχος, μια καθοδηγούμενη εμπειρία στην οποία εσείς έχετε πάντα τον τελευταίο λόγο.
Συχνές ερωτήσεις
Τι είναι τελικά η ύπνωση, αν όχι αυτό που δείχνουν οι ταινίες;
Είναι μια φυσική κατάσταση εστιασμένης προσοχής και χαλάρωσης, που όλοι γνωρίζουμε σε ήπια μορφή, όπως όταν χανόμαστε σε ένα βιβλίο ή στη διαδρομή για το σπίτι. Στην υπνοθεραπεία αυτή η κατάσταση χρησιμοποιείται με καθοδήγηση, πάνω σε έναν στόχο που έχουμε συμφωνήσει μαζί.
Γιατί στα σόου οι εθελοντές κάνουν τόσο παράξενα πράγματα;
Μια σκηνική παράσταση είναι στημένη για να διασκεδάσει. Οι εθελοντές επιλέγονται ανάμεσα σε όσους ανταποκρίνονται πιο πρόθυμα, έχουν ήδη αποφασίσει να συμμετάσχουν και βρίσκονται μπροστά σε κοινό που περιμένει θέαμα. Αυτό που βλέπετε λέει περισσότερα για το πλαίσιο της παράστασης παρά για την ίδια την ύπνωση.
Μπορεί κάποιος να με υπνωτίσει χωρίς να το θέλω;
Η κλινική ύπνωση προϋποθέτει τη συνεργασία σας. Αν δεν θέλετε να ακολουθήσετε την καθοδήγηση, απλώς δεν την ακολουθείτε. Γι᾽ αυτό και στη συνεδρία ξεκινάμε πάντα με συζήτηση και συμφωνία για το τι θα κάνουμε.
Η ύπνωση φέρνει στην επιφάνεια «κρυμμένες» αναμνήσεις με ακρίβεια;
Όχι, παρά το ότι οι ταινίες συχνά το δείχνουν έτσι. Η μνήμη δεν λειτουργεί σαν βιντεοκάμερα, και η ύπνωση δεν εγγυάται ότι κάτι που ανακαλείται είναι ακριβές. Στην υπνοθεραπεία δεν «ψάχνουμε» για χαμένες αναμνήσεις· δουλεύουμε με αυτό που ζείτε σήμερα και με τον στόχο σας.
Αν δεν νιώσω κάτι «ιδιαίτερο», σημαίνει ότι δεν πέτυχε;
Όχι απαραίτητα. Πολλοί άνθρωποι περιμένουν μια δραματική εμπειρία και εκπλήσσονται που νιώθουν απλώς ήρεμοι και συγκεντρωμένοι. Η εμπειρία διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο και το συζητάμε μετά από κάθε συνεδρία.
Μοιάζει η ύπνωση με τον διαλογισμό;
Έχουν κοινά στοιχεία, όπως η εστιασμένη προσοχή και η χαλάρωση. Η διαφορά είναι ότι στην υπνοθεραπεία υπάρχει καθοδήγηση και ένας συγκεκριμένος στόχος, ενώ ο διαλογισμός συνήθως δεν επιδιώκει κάποια συγκεκριμένη αλλαγή.
Το επόμενο βήμα
Αν έχετε ακόμη απορίες ή κάποια εικόνα από ταινία που σας προβληματίζει, ρωτήστε με. Καλέστε στο 6932303510 ή συμπληρώστε τη φόρμα ραντεβού, χωρίς καμία δέσμευση.