Στυτική δυσλειτουργία και σχέση: το διπλό βάρος και πώς μοιράζεται
Πώς επηρεάζει τη σχέση, γιατί η σιωπή συχνά χειροτερεύει, και πώς μπορεί να ανοίξει η συζήτηση.
Η στυτική δυσλειτουργία σπάνια είναι μόνο ατομικό θέμα. Ακόμα κι όταν εμφανίζεται στο σώμα ενός ανθρώπου, τα κύματα φτάνουν και στη σχέση, στην σύντρόφo ή στον σύντροφο, στην επικοινωνία, στη σιωπή, στο συναίσθημα ασφάλειας και οικειότητας. Και συχνά, ο τρόπος που το θέμα αντιμετωπίζεται μέσα στη σχέση καθορίζει το πόσο γρήγορα και ομαλά θα ξεπεραστεί.
Το διπλό βάρος
Ο άνδρας που βιώνει το πρόβλημα φέρει ένα σαφές βάρος: ντροπή, άγχος, φόβος για την επόμενη φορά, ίσως και ερωτήματα για την ίδια του την αντρικότητα ή την αξία του στη σχέση. Αυτό είναι το βάρος που φαίνεται και συζητείται.
Υπάρχει όμως και ένα δεύτερο, λιγότερο ορατό βάρος: αυτό της συντρόφου. Οι σκέψεις που περνούν συχνά είναι: «Είναι κάτι που έκανα;», «Δεν με βρίσκει πια ελκυστική;», «Υπάρχει κάποια άλλη;». Ή, σε άλλες περιπτώσεις, μια αμηχανία για το πώς να αντιδράσει, τι είναι υποστηρικτικό, τι θα ενοχλήσει, πώς να μη «φορτώσει» τον άλλο.
Και οι δύο σιωπές, μαζί, μεγεθύνουν το πρόβλημα.
Γιατί η σιωπή χειροτερεύει τα πράγματα
Όταν κανείς δεν μιλάει, ο καθένας γεμίζει τα κενά με τα δικά του σενάρια. Ο άνδρας υποθέτει ότι η σύντροφος τον κρίνει, ότι απογοητεύεται, ότι αναρωτιέται πόσο θα αντέξει. Η σύντροφος υποθέτει ότι το πρόβλημα είναι κάτι σχετικό με εκείνη, ή ότι κάτι σοβαρότερο συμβαίνει που δεν της λέει.
Καμιά από αυτές τις υποθέσεις δεν είναι συνήθως ακριβής. Αλλά όσο δεν συζητούνται, γίνονται ισχυρότερες. Και η επόμενη ερωτική στιγμή έρχεται με ακόμα μεγαλύτερο ψυχολογικό φόρτο και για τους δύο.
Το άνοιγμα της συζήτησης
Το να μιλήσει κάποιος για κάτι που τον κάνει ευάλωτο δεν είναι εύκολο. Αλλά υπάρχουν τρόποι που κάνουν τη συζήτηση πιο εφικτή. Μερικές αρχές που βοηθούν:
Έξω από την κρεβατοκάμαρα
Η καλύτερη στιγμή για να μιλήσετε δεν είναι μετά από μία δύσκολη ερωτική στιγμή, ούτε μέσα στην κρεβατοκάμαρα. Επιλέξτε ουδέτερο χώρο και ουδέτερο χρόνο, έναν περίπατο, ένα ήσυχο απόγευμα.
Ονομάστε το ως κοινό θέμα
Αντί για «Έχω πρόβλημα», δοκιμάστε «Υπάρχει κάτι που θέλω να μοιραστώ μαζί σου». Αντί για «Δεν μπορώ», δοκιμάστε «Έχω παρατηρήσει ότι κάτι δεν κυλάει όπως θα ήθελα, και ξέρω ότι μας επηρεάζει και τους δύο».
Ξεκαθαρίστε ότι δεν σχετίζεται με τη σύντροφο
Αν αυτό ισχύει, και συνήθως ισχύει, πείτε το ρητά. «Ξέρω ότι μπορεί να σκέφτεσαι ότι φταίει κάτι σχετικά με εμάς ή με εσένα. Δεν είναι έτσι».
Μοιραστείτε τι σκέφτεστε να κάνετε
Όχι για να ζητήσετε άδεια, για να δείξετε ότι το παίρνετε στα σοβαρά. «Σκέφτομαι να δω γιατρό για αξιολόγηση» ή «Σκέφτομαι να δουλέψω με έναν επαγγελματία στο ψυχολογικό κομμάτι».
Τι μπορεί να κάνει η σύντροφος
Αν είστε από την πλευρά της συντρόφου που διαβάζει αυτό, ή θα το δείξετε στη σύντροφό σας, υπάρχουν πράγματα που πραγματικά βοηθούν, και πράγματα που άθελά τους επιδεινώνουν:
Βοηθά:
- Να μη γίνεται μεγάλο θέμα τη στιγμή που συμβαίνει. Ένα «δεν πειράζει, ας μείνουμε αγκαλιά» αξίζει περισσότερο από χίλιες κουβέντες.
- Να ξεκαθαρίζεται (χωρίς να το ρωτάει διαρκώς) ότι η ελκυστικότητα, ο πόθος, η σχέση δεν εξαρτώνται από αυτό.
- Να υπάρχει οικειότητα και εκτός συνουσίας: αγγίγματα, φιλιά, αγκαλιές, χωρίς αυτά να «οδηγούν» απαραίτητα κάπου.
- Να αφαιρείται η πίεση της επίδοσης. Λιγότερα «πρέπει», περισσότερη παρουσία.
Δεν βοηθά:
- Το να επιμείνει με «τι έγινε;» ή «είσαι σίγουρος ότι δεν φταίει κάτι με εμάς;» τη στιγμή του.
- Το να αστειευτεί με τρόπο που πληγώνει, ακόμα κι αν σκοπός είναι η αποφόρτιση.
- Το να αποφεύγει τη σεξουαλικότητα εντελώς, αυτό ενισχύει τη ντροπή.
- Το να μιλήσει για το θέμα σε τρίτους χωρίς συνεννόηση.
Η ενωμένη προσέγγιση
Στην πράξη, οι σχέσεις όπου το ζευγάρι αντιμετωπίζει το θέμα μαζί, όχι απαραίτητα σε κοινές συνεδρίες, αλλά ως κοινό ζήτημα, δείχνουν να ξεπερνούν πιο ομαλά τη δυσκολία. Ο άνδρας νιώθει λιγότερη ντροπή, η σύντροφος λιγότερη αβεβαιότητα, και η ερωτική στιγμή αποφορτίζεται από βάρη που δεν πρέπει να έχει.
Αντίθετα, όταν το θέμα κρύβεται ή αποφεύγεται, συχνά χειροτερεύει σιωπηλά, μέχρι που εκδηλώνεται με έναν πιο επώδυνο τρόπο (απόσυρση, θυμό, απομάκρυνση).
Πώς μπορεί να βοηθήσει η υπνοθεραπεία
Η υπνοθεραπεία δουλεύει κυρίως ατομικά με τον άνδρα, τα εσωτερικά μοτίβα, το άγχος επίδοσης, την εικόνα του εαυτού. Ωστόσο, τα οφέλη φτάνουν σχεδόν πάντα και στη σχέση: όσο μειώνεται η ένταση και επανέρχεται η αυτοπεποίθηση, τόσο πιο ελεύθερα ρέει η οικειότητα.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ένα ζευγάρι μπορεί να επιλέξει να δουλέψει μαζί το θέμα της σχέσης και της οικειότητας, όχι υποχρεωτικά για το ίδιο το ζήτημα της στύσης, αλλά για τα συναισθηματικά και σχεσιακά επίπεδα γύρω του.
Συχνές ερωτήσεις
Πρέπει να μιλήσω στη σύντροφό μου ή να το κρατήσω για μένα;
Δεν υπάρχει μία σωστή απάντηση για όλους, αλλά η εμπειρία δείχνει ότι η σιωπή δημιουργεί υποθέσεις που συχνά είναι πιο επώδυνες από την πραγματικότητα. Ένα ξεκάθαρο, ήρεμο άνοιγμα συνήθως ανακουφίζει και τους δύο.
Πρέπει να έρθει και η σύντροφός μου στη συνεδρία;
Όχι υποχρεωτικά. Η δουλειά γίνεται κυρίως ατομικά. Αν κάποια στιγμή αισθανθείτε ότι θα βοηθούσε μία κοινή συνεδρία για ένα συγκεκριμένο ζήτημα, το συζητάμε.
Τι γίνεται αν η σύντροφός μου δεν κατανοεί;
Ορισμένες φορές η αντίδραση δεν είναι αυτή που θα ελπίζατε, από φόβο, από αδυναμία διαχείρισης, ή από δικές της ανασφάλειες. Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν σας αγαπά. Σε τέτοιες περιπτώσεις, μπορεί να χρειαστεί χρόνος και ίσως και υποστήριξη σε επίπεδο σχέσης.